İbni Əbu Hatəm: “Atam (Əbu Hatəm) və Əbu Zura Buxari’ni tərk etmişdirlər”

BİSMİLLAHİR RƏHMANİR RƏHİM
HƏMD OLSUN ALƏMLƏRİN RƏBBİNƏ
VƏ SALAM OLSUN MÖVLAMIZ MƏHƏMMƏDƏ VƏ ONUN PAK ƏHLİ-BEYTİNƏ

Məlum olduğu üzrə Buxari bugün bütün nasibilərin ən böyük mühəddis olaraq qəbul etdikləri -əslində isə tam bir redaktor və təhrifat maşını olan- bir insandır. Laikn görəsən bu, Buxari’nin yaşadığı və ondan sonraki dönəmdə də belə idimi ? Buxari ən böyük mühəddis olaraq mı görülürdü yoxsa nasibi alimlər və hətda öz ustadı tərəfindən belə tənqid edilmiş, bidətçi elan edilmiş birisi idi ? İndi bunu şəxsən Buxari ilə eyni dönəmdə yaşayan ustadı Məhəmməd b. Yəhya, Əbu Hatəm ər-Razi və Əbu Zura ər-Razi’dən dinləyək.

1 2
şəkildə gördüyünüz nasibi hədis, rical və təfsir alimi İbni Əbu Hatəm’in “Cərh və Tədil” adlı rical kitabıdır, işarələdiyimiz yerdə bu ifadələr var:

محمد بن إسمعيل البخاري أبو عبد الله: قدم عليهم الرى سنة مائتين وخمسين روى عن عبدان المروزى وأبي همام الصلت بن محمد والفريابي وابن أبي أويس، سمع منه أبي وأبو زرعة ثم تركا حديثه عندما كتب إليهما محمد بن يحيى النيسابوري أنه أظهر عندهم أن لفظه بالقرآن مخلوق
Məhəmməd b. İsmail əl-Buxari, Əbu Abdullah. Abdan əl-Mərvəzi, Əbu Hümmam Sulat b. Məhəmməd, Fəryabi və ibni Əbi Uveys’dən rəvayət etmişdir. Ondan atam (Əbu Hatəm) və Əbu Zura (hədis) eşitmişdirlər. Məhəmməd b. Yəhya ən-Nişapuri bizə “Buxari bizim yanımızda Quran oxuyarkən onun ləfzinin məxluq olduğunu izhar edmişdir” deyə yazdıqdan sonra atam (Əbu Hatəm) və Əbu Zura onu tərk etmişdirlər.

İbni Əbu Hatəm, “Cərh və Tədil”, 7/191, 1086-cı ravi

Hədis elmində ravinin tərk edilməsinin mənası onun yalan deməsi ehtimalına məruz qaldığı, yaxud söz və ya feilində səhv etdiyi, yaxud da çox yanılan, qəflətdə olan birisi olmasıdır. Mövzu haqqında daha ətraflı məlumat üçün, baxın: hədis sözlüyü->mətruk (tərkedilmiş) ravi

Görürük ki, Buaxri’nin ustadı Məhəmməd b. Yəhya, Əbu Hatəm ər-Razi və Əbu Zura ər-Razi Buxari’ni tərk etmiş yəni onun əleyhində yuxarıdakı iddihamları irəli sürmüşlər.

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s